web hosting : casino : gambling : domain names : mortgages : poker : travel : debt consolidation : mortgage : education : search engine optimization : insurance


Avobe.com - Free Encyclopedia

Apple Store




Simple English
Meta English

Afrikaans
Arabic (العربية)
Danish (Dansk)
Esperanto
Basque (Euskara)
Estonian (Eesti)
Spanish (Español)
Finnish (Suomi)
French (Français)
Malay (Bahasa Melayu)
Norwegian (Norsk)
Norwegian (Bokmål)
Romanian (Română)
Russian (Русский)
Sanskrit (Samskrta)
Occitan
Persian (فارسی)
Portuguese (Português)

September 11 Attack




 









Popular Keywords: old books, old book, cook books, poetry, find books, travel books, book search, bargain books, cheap books, inexpensive books, book compare, book comparison, comics, books and collectibles book, books, new books, new book, used books, used book, rare books, rare book, second hand books, second hand book, out of print books, out of print book, textbooks, used textbooks, cheap textbooks, college textbooks



Angla lingvo

La angla lingvo estas okcidentĝermana lingvo, origininta de Anglio, kun forta influo de la franca lingvo.
Angla lingvo
Parolata en: Unuiĝinta Reĝlando, Usono kaj proksimume cent aliaj landoj
Denaskaj parolantoj: proksimume 400 milionoj
Fremdlingvo por: inter 350 kaj 1.000 milionoj
Genetika klasifiko: Hindeŭropa
 Ĝermana
  Okcidentĝermana
   Angla
Oficiala statuso
Oficiala lingvo de: 19 landoj, kaj kvazaŭ-oficiala en pluraj aliaj
Reguligita de: Neniu, tamen la OED estas grava
Lingvaj kodoj
ISO 639-1: en
ISO 639-2: eng
SIL: ENG
Specimeno
La Patro Nia:
(Aŭdigu sondosieron: okcidentusona akĉento)
Tradicia (1611):

Our Father who art in heaven,
Hallowed be thy name.
Thy kingdom come.
Thy will be done in earth, as it is in heaven.
Give us this day our daily bread.
And forgive us our trespasses, as we forgive those who tresspass against us.
And lead us not into temptation, but deliver us from evil.

Moderna (20-a jarcento):

Our Father in heaven,
Hallowed be your name.
May your kingdom come.
May your will be done on earth, as it is in heaven.
Give us today our daily bread,
and forgive us our wrongs as we forgive those who wrong us.
Do not lead us into temptation, but save us from evil.
En la historio de la angla lingvo, oni distingas tri fazojn:

La angla lingvo evoluis el la antikva ĝermana de Anglio kaj estis disvastigita tra la mondon dum la pasintaj 500 jaroj per la milita, teknologia kaj kultura potenco de la Brita Imperio kaj sia ido, Usono. Ĝi estas parolata de 750 milionoj (47% kiel dua lingvo), precipe en Britio kaj landoj de sia eks-mperio: Usono, Niĝerio, Barato, Pakistano, Bangladeŝo, Kanado, Aŭstralio, Malajzio, Tanzanio, Sud-Afriko, ktp. Ĝi ankaŭ estas parolata en landoj unufoje sub usona influo, ekzemple, Filipinoj kaj Liberio. Ĝi estas oficiala lingvo de UNO kaj unu el la ĉefaj internaciaj lingvoj en Afriko. Kun la franca, ĝi estas unu el la du vere mondaj lingvoj. La angla estas la plej populara dua lingvo en la mondo, havante 152 milionojn da dualingvanoj.

La angla estis unu el la ĉefaj fontoj el kiu Esperanto pruntis vortojn. Ekzemple: suno, birdo, ŝipo, lando, ofta, ktp.

Unuflanke, la angla estas facile lernebla ĉar ĝi havas malmulte de gramatikaj finaĵoj sed uzas vortordon por montri la rilatojn inter vortoj. Aliflanke, ĝi estas malfacile lernebla ĉar la ortografio estas nefonetika kaj arĥaika (moderna ortografio reflektas la prononcon de la mezepoka angla, kiam la veno de la presilo konformigis la literumadon, ĉefe laŭ la tiama Londona dialekto) kaj la lingvo enhavas multe da idiotismoj. La angla ankaŭ havas sonojn ne ofte uzatajn en aliaj lingvoj. Neatendite, la ĉina havas similajn problemojn por alilingvanoj.

Nur la ĉina kaj la hindurda havas pli da parolantoj ol la angla, sed ili ne estas fortaj ekster siaj regionoj. La angla, aliflanke, estas lingvo vere tutmonda: 4 kontinentoj (Nordameriko, Eŭropo, Afriko, Azio) aparte havas pli ol 50 milionoj da parolantoj, en 3 aliaj kontinentoj (Aŭstralio, Antarkto, Nordameriko), la angla estas la ĉefa lingvo, kaj nur 1 kontinento, Sudameriko, kiu, aparte de Gujano, restas sen multaj unualingvaj parolantoj.

La angla estas la internacia lingvo de scienco, komputiko, komerco, popmuziko kaj aviado, inter aliaj. Ĝi estas laborlingvo de UNO kaj, praktike, la ĉefa laborlingvo de EU: dum multaj dokumentoj de EU estas haveblaj en la franca kaj la germana kaj, iafoje, eĉ aliaj el la 11 oficialaj lingvoj, nur en la angla estas ĉiuj dokumentoj haveblaj. La angla ankaŭ estas la ĉefa laborlingvo de multaj transnaciaj entreprenoj.

Laŭ la Encyclopædia Britannica, almenaŭ 16 nacioj enhavas pli ol unu milionon da anglalingvanoj en 1990:

  1. 223,9 Usono
  2. 60,0 Niĝerio
  3. 53,3 Britio
  4. 32,0 Filipinoj
  5. 21,0 Barato
  6. 16,0 Kanado
  7. 14,8 Aŭstralio
  8. 5,5 Malajzio
  9. 3,7 Tanzanio
  10. 3,5 Sud-Afriko
  11. 3,3 Irlando
  12. 3,2 Nov-Zelando
  13. 2,7 Liberio
  14. 2,3 Jamajko
  15. 1,2 Trinidado kaj Tobago
  16. 1,0 Singapuro

Notu bone ke diversaj nacioj kalkulas siajn lingvanojn malsame kaj ne ekzistas nombroj pri la angla por ĉiu nacio. Ekzemple, Kenjo, Pakistano kaj Bangladeŝo, ĉiu probable havas 3 milionojn da parolantoj. Ankaŭ, malmulte de nacioj kalkulas dualingvanojn. Almenaŭ 30 milionoj angleparolantoj ne estas en la supraj nombroj.

Famaj aŭtoroj de la angla

Vidu ankaŭ: Anglalingva Literaturo

Eksteraj ligiloj

Pluraj vortaroj en la katalogo DMOZ



Dansk (Danish) – Esperanto – Español (Spanish) – Français (French) - Português (Portuguese) - Afrikaans – العربية (Arabic) – Bahasa Melayu (Malay) – Norsk (Norwegian) – Română (Romanian) – Русский (Russian) 

af/ ar/ da/ directory/ el/ eo/ es/ et/ eu/ fa/ fi/ fr/ g/ meta/ ml/ ms/ no/ oc/ pt/ ro/ ru/ sa/ sep11/ simple/